Print

Print


Li quaresmi e lasti parte del artikle "Li unesmi dek yares del turki
republike", fro Novialiste 2 julie 1934, da R. Zeidler, segun li suisi
jurnale Der Bund:
 
-----
Lo liberisad sen patria ek li regno del totim teokrati sultano e per tum
fikad lu liberi tu developa sen propri national vigores.  Disi vigores
posiblisad a Kemal pasha tu atena plu tardim sen grand militari e diplomati
suksesos.  Impetuosim atakant lo supresed li armeni danjere an li esti
frontiere, e per tum lo atenad libereso bak [hinter] se por li kombato
kontre li grekes, kel li "Entente" had fika ataka kom li exekutore pri li
diktatione de Se`vres.  In auguste 1921 lo venkad decisivim proxim li
Sakharia-fluvie, kelum posiblisad a sen strategi generale Ismet pasha, pos
un yare, tu okupa li urbe Smyrna, ek kel li grekes had bli chasa.  Ye 23
julie 1923 li kontrate de Lausanne blid konkluse.  Abolio del oldi
privilegies del europanes, renuntio a irgi reparationes, agnosko del
kompleti autonomeso del turkes, anke pri defenso-suvereneso, tum esed li
unesmi resulte del national revolutione sub li gido de Mustafa Kemal.
 
Li dekyarfeste del Turki Republike eventad in un tempe, in kel lu es quasi
un del centres de international politike, in kel lu anke in dis terene
haved astonanti sukseso.  Al unesmi kontrate kun Rusia sekud bald li
kontrates kun Afganistan e Persia, pose tis kun li antei "heredal enemike"
Grekia e kun Bulgaria, Italia e Francia; plusis ve seku.
 
Forti in li lande self, sustenati da bon armee; liberi relat altri
nationes: Turkia nun pove fa ti politike, kel mus prokura a lu li amikeso
de omni states, kel sincerim desira e postula un honesti pace permananti.
 
Segun artikle in li suisi jurnale "Der Bund", Bern, 1933, Nr. 505.
 
                                               R. Z.
 
-----
James Chandler
[log in to unmask]